“Loslaten…” Het is een gedachte die ik vaak hoor én zelf regelmatig heb. Tegen mezelf en in mijn werk met cliënten. Want als loslaten eenvoudig zou zijn, zouden veel mensen – ikzelf inbegrepen – een stuk lichter en relaxter door het leven gaan.
Geen eindeloos piekeren meer over hoe dingen aflopen. Niet steeds twijfelen of je het wel goed genoeg doet of hebt gedaan. Niet blijven hangen in irritaties over een collega, een ex of een situatie. En ook niet vastzitten in het zoeken naar een alternatief voordat je durft los te laten.
Toch hoor ik vaak terug:
“Ja, als het makkelijk was, had ik het allang gedaan. Maar hoe dan?”
De ruimte tussen prikkel en reactie
Een quote van Viktor Frankl die mij al lang raakt, zegt: “Between stimulus and response lies the freedom to choose.”
Juist dat idee verandert alles. Er is altijd een ruimte. Een moment. Een keuze. In elke situatie, in elk gevoel, in elk moment. Maar die keuze ontstaat alleen als je bewust bent van wat er in je gebeurt: je gedachten, je gevoelens en wat daaronder ligt.
Bewustwording als eerste stap
In het proces van loslaten is bewustwording essentieel. Het begint bij het opmerken van wat er speelt, zonder direct in actie of strijd te schieten. Wat ik vaak zie – bij mezelf en bij anderen – is dat we dat overslaan. We gaan direct vechten. Tegen de situatie, tegen onszelf, tegen wat er niet lukt.
Maar dat kost energie. Veel energie. En vaak blijft het aan de oppervlakte. Terwijl daaronder iets anders zit: overtuigingen, oude ervaringen, waarden, en onvervulde behoeften.
Voorbeelden uit de praktijk
Loslaten speelt vaak in heel herkenbare werk- en leefsituaties:
- Je irriteert je aan een collega maar moet toch samenwerken
- Je moet een veranderslag maken in je werk, maar voelt weerstand.
- Je wilt een stuk schrijven, maar het komt maar niet uit je handen.
- Je loopt vast in je werk, maar ziet nog niet hoe het anders kan.
- Je merkt dat je werk niet meer bij je past, maar je hebt nog geen idee wat dan wel.
In al die situaties ontstaat spanning. Omdat er iets moet bewegen, terwijl het nog niet duidelijk is waarheen.
Loslaten gebeurt niet door te forceren
De neiging is vaak om harder te gaan duwen: nadenken, oplossen, controleren. Maar juist dat houdt het vast.
Wat nodig is, is iets anders: stilvallen en waarnemen wat er gebeurt in jezelf. Frustratie, onzekerheid, druk, twijfel. Niet wegduwen, maar erkennen dat het er is. Wanneer je dat doet, ontstaat er iets belangrijks: ruimte.
Vanuit die ruimte kan een gedachte ontstaan als: “Het komt wel, ik hoef het nu niet te forceren.” En precies daar begint het verschuiven.
Wat loslaten werkelijk vraagt
Bewustwording geeft ruimte. Ruimte om te voelen wat er is, zonder er meteen tegen te vechten. Van daaruit kun je kiezen om niet in strijd te gaan, maar aanwezig te blijven bij wat zich aandient. Met aandacht. Met mildheid.
Dat brengt acceptatie. En vanuit acceptatie ontstaat verzachting. En precies daar begint loslaten. Niet als trucje. Niet als snelle oplossing. Maar als proces.
Tot slot
Loslaten vraagt tijd, geduld en oefening. En ja, vallen en opstaan hoort erbij.
Maar telkens wanneer je het herkent en er anders mee omgaat, wordt het iets lichter.
Misschien is de vraag dus niet alleen: hoe laat ik dit los?
Maar eigenlijk: wat vraagt er nu om gezien te worden in mij?